وسعت و عمق مسئله اجتماعی مسکن
یکی از مسائل اجتماعی ایران کمبود مسکن نسبت به خانوارهای موجود است. این مسئله جدید نیست بلکه حداقل در ۷۰ سال گذشته وجود داشته. البته در چند دهه اخیر شدت این نیاز بیشتر شده و خانوارها را بیشتر از گذشته مشغول کرده است. مهمترین عوامل این معضل را می توان در موارد زیر خلاصه کرد :
1 - رشد جمعیت
2- هستهای شدن خانواده. به این معنی که زوجین از ابتدای ازدواج حاضر به زندگی در منزل پدری نیستند؛ در حالی که در جامعه سنتی چندین خانوار در یک منزل مسکونی زندگی میکردند.
3- بالا رفتن شتابان هزینه مسکن اعم از ساخت و اجاره
4- مهاجرت روستا- شهری و افزایش مداوم جمعیت شهرها
همین مسئله موجب شد که در تدوین و تصویب برنامههای توسعه از بهمن سال ۱۳۲۷ خورشیدی تاکنون که 73 سال میگذرد به مسئله مسکن توجه و سیاستها و بودجههایی به این منظور پیشبینی شود. اخیراً وزارت راه و شهرسازی اقدام به ثبتنام از متقاضیان مسکن کرد. در شهرستان نی ریز تعداد 6013 ثبت نام کردند که با توجه به تعداد خانوار وجمعیت شهرستان تعداد متقاضیان بیش از حد انتظار است... هر چند وزارت مذکور تقاضا را بررسی و متقاضیانی که شرایط لازم را نداشته باشند حذف میکند اما به نظر میرسد هر میزان حذف شود باز تأمین مسکن برای متقاضیان دارای شرایط، کاری سنگین باشد. طرح مسکن مهر با همه ایراداتی که به آن وارد بود توانست بخشی از مشکل را حل کند. تعداد 1526 واحدمسکن مهر در شهر نیریز احداث شد که رقم خوبی است؛ اما آمار متقاضیان فعلی نگران کننده میباشد و به نظر میرسد برای پاسخگویی به نیاز موجود باید حداکثر استفاده را از منابع نمود. لازم است در استفاده از زمین و بودجه حداکثر صرفهجویی صورت گیرد؛ از جمله: 1- حداکثر استفاده از زمین 2- کاهش سطح زیربنا 3- تحول در الگوی استفاده از مسکن تجربه کشورهایی که بحران مسکن را به ویژه بعد از جنگ جهانی دوم مهار کردند و ظرف ۱۰ سال توانستند مشکل را به میزان زیادی حل کنند می تواند کارگشا باشد. امروز آپارتمانهایی در کشورهای پیشرفته صنعتی با متراژ ۳۰ مترمربع ساخته میشود و خانوارها به خوبی پذیرفتهاند که زندگی خود را با این زیربنا وفق دهند. قبل از انقلاب با احداث شهرک اکباتان تهران الگوی خوبی ارائه شد و آپارتمانهایی با ۶۸ تا ۱۷۶ مترمربع بنا گردید و بلافاصله مورد استقبال متقاضیان قرار گرفت. بنابراین وقتی میتوان با جمعیت ۳۶ میلیونی سال ۱۳۵۵ آپارتمان با ۷۶ متر مربع ساخت حال با جمعیت 80 میلیونی و تعداد زیادخانوار بدون مسکن لازم است که تا حد امکان از سطح زیربنا کاست و تعداد بیشتری از خانوارها را پوشش داد.
مسئله مهم دیگر،توجه به توسعه شهر در مناطقی است که برای اجرای این طرح در نظر گرفته می شود. مسائل خدماتی، آموزشی، بهداشتی، مذهبی و فرهنگی و نحوه ارتباط بافت جدید با بافت کنونی مسائلی است که نیاز به بررسی کارشناسانه دقیق دارد. امید است شاهد حرکتی جهشی در این زمینه باشیم تا بخشی از بار مسکن خانوارها کاسته شود.
شاد و سالم و موفق باشید
